De schilderijen in het Van Gogh Museum in Amsterdam zijn van onschatbare waarde. Om die kunststukken van natuurlijke materialen in goede conditie te houden, is het juiste binnenklimaat essentieel. SPIE heeft de opdracht gekregen om dit te realiseren en om mee te denken en te werken aan de duurzaamheidsambitie van het museum. Die is stevig: op termijn is het doel om een zero footprint te bereiken.
Dat klinkt misschien makkelijk, maar dat valt niet mee in een omgeving waar dagelijks duizenden bezoekers komen, weet Ben van der Stoop, senior adviseur Vastgoed bij het Van Gogh Museum. "Die vele mensen zorgen voor warmte en brengen vocht mee. De klimaatinstallaties moeten dat compenseren. Zo houden we de condities hier goed."
Voor het goed functioneren en behouden van de schilderijen dient klimaatbeheersing altijd optimaal op orde te zijn. 24 uur per dag, 365 dagen per jaar. De schilderijen hangen er namelijk ook dag en nacht. Ben van der Stoop wil dit grote energieverbruik niet alleen drastisch verlagen: op termijn wil het museum zelfs naar een zero footprint. "SPIE en het Van Gogh Museum zijn daarin partners. We bedenken samen hoe we die duurzame ambitie gaan behalen."
Kun je de instellingen van de bestaande installaties zó verbeteren dat ze voor een optimaal binnenklimaat zorgen en tegelijkertijd minder energie verbruiken en langer meegaan? Die uitdaging pakt SPIE graag op door een integrale aanpak en inzet van PULSE CORE.
Het Van Gogh Museum en SPIE zijn een samenwerking voor tien jaar aangegaan, met een optie op minimaal vijf jaar verlenging. "Wij zien onze huisvesting als een maatpak van de organisatie", zegt Ben van der Stoop. "Door de langdurige samenwerking met SPIE kunnen we daar stapsgewijs naartoe groeien."
Vanaf dag één in de samenwerking werkt het Van Gogh Museum met PULSE CORE. Deze integrale Building Operation Solution biedt de kennis, ervaring én techniek om gebouw en gebruikersprestaties duurzaam te garanderen.
PULSE CORE checkt met sensoren 24/7 hoe de installaties presteren. "We meten continu of we aan de hoge afgesproken eisen voldoen", zegt Michel van der Zee, klantmanager bij SPIE. "Met de uiterst gevoelige kunstwerken luisteren de klimaatcondities heel nauw. Een tiende graad te warm of een half procent minder luchtvochtigheid kan een heel verschil maken. Dankzij PULSE CORE zorgen we dat er nauwelijks afwijkingen ontstaan, ongeacht hoeveel bezoekers er in het museum zijn."
In totaal staan er in het contract met SPIE maar liefst 29 KPI’s (Key Performance Indicators). Het gaat hierbij om prestaties op het gebied van comfort, ongestoorde bedrijfsvoering, gezondheid, duurzaamheid en de veiligheid voor mens en collectie. "Sinds het begin van het contract in 2016 laten we zien dat we de gevraagde prestaties kunnen borgen met de bestaande installaties en systemen", zegt Michel. Onderhoud en vervanging van onderdelen en installaties speelt daarbij een belangrijke rol. "Dankzij de data van PULSE CORE kennen we exact de conditie van de installaties en kunnen we gericht adviseren over onderhoud en vervanging."
PULSE CORE geeft ook inzicht in instellingsverbeteringen. "Met kleine aanpassingen zijn soms grote verbeteringen in energieverbruik te bereiken, zonder dat dit ten koste gaat van het binnenklimaat", aldus Michel.
Een voorbeeld: "Het museum heeft een enorme koelinstallatie die aanslaat als een of meer van de vele luchtbehandelingskasten om koele lucht vragen. Maar ongeacht hoeveel kasten om lucht vroegen, draaide de koelinstallatie altijd volle bak. PULSE CORE heeft dat aan het licht gebracht. Door zoiets te ontdekken en vervolgens beter af te stemmen, is veel energie te besparen."
Het museum wordt voor een groot gedeelte verwarmd (en gekoeld) met een duurzame energiebron (warmtepompen in combinatie met warmte en koudeopslag in de aardbodem) ondersteund door cv-ketels. Onder de afnemers bevond zich één luchtbehandelingskast met een grote maar sterk pendelende vraag naar warmte. Deze luchtbehandelingskast vroeg een dermate hoge cv watertemperatuur welke de warmtepompen niet konden leveren zonder tussenkomst van de cv-ketels. Dit leidde ertoe dat de installatie het gehele cv-net op een hoge temperatuur hield. Doordat we al geruime tijd van alle afnemers data verzamelden, konden we de warmtevraag per afnemer analyseren, hebben we de regeling aangepast en is een significante (ruim 30.000 m3 per jaar!) hoeveelheid gas bespaard.
Het doel van de gezamenlijke aanpak door SPIE, het Van Gogh Museum en pandeigenaar Rijksvastgoedbedrijf is een optimaal binnenklimaat, met steeds minder gebruik van energie. "Onze samenwerking met SPIE zorgt ervoor dat we onze ambities voor de langere termijn met elkaar kunnen delen", vertelt Ben van der Stoop. "En met de meerjarenonderhoudsplannen die we samen maken, groeien we naar elkaar toe. We weten nu wat we tijdens een periode van tien jaar moeten doen. Zowel om energie te besparen als om te zorgen dat de huisvesting steeds beter functioneert."
Michel is het met Ben eens: "We zijn er trots op dat we partner zijn van het Van Gogh Museum. Samen zorgen we voor een perfect functionerend en duurzaam gebouw met behulp van PULSE CORE. Nu en in de toekomst. "De samenwerking tussen het Van Gogh Museum en SPIE Nederland (voorheen Strukton Worksphere) won in 2017 op de InfraTechbeurs de jury én publieksprijs voor ‘Beste samenwerkingsproject in de bouw’.
Tijdens onze kennismaking luisteren we naar het vraagstuk en verkennen we samen een passende oplossing. Plan een kennismaking met onze expert.
